“กลุ่มรักษ์น้ำอูน” ขอความช่วยเหลือจากกองทุนยุติธรรมจังหวัดสกลนคร หลังถูกฟ้องรวม 20 คน

“กลุ่มรักษ์น้ำอูน” ขอความช่วยเหลือจากกองทุนยุติธรรมจังหวัดสกลนคร หลังถูกฟ้องรวม 20 คน

ชาวบ้านโคกสะอาด อำเภอกุสุมาลย์ จังหวัดสกลนคร เข้ายื่นขอความช่วยเหลือจากกองทุนยุติธรรมจังหวัดสกลนคร  หลังถูกบริษัทเอกชนเจ้าของโรงงานน้ำตาลและโรงไฟฟ้าชีวมวลที่มีแผนดำเนินการในพื้นที่ ยื่นฟ้องร้องในคดีหมิ่นประมาทโดยการโฆษณาด้วยเอกสาร รวม 20 คน ศาลนัดไต่สวนมูลฟ้องครั้งแรก 22 พฤษภาคม นี้

     ภาพ / ข่าว : นักข่าวพลเมืองภาคอีสาน

การอยู่ใกล้พื้นที่เป้าหมายในการสร้างโรงงานน้ำตาลขนาด 12,500 ตันในระยะแรก และขยายเป็นเป็น 40,000 ตันอ้อยต่อวันในระยะที่สอง  รวมทั้งการสร้างโรงไฟฟ้าชีวมวลกำลังการผลิตติดตั้งขนาด 48 เมกะวัตต์ในระยะแรก และขยายเป็น 114 เมกะวัตต์ระยะสอง ทำให้ชาวบ้านโคกสะอาด ต.อุ่มจาน อ.กุสุมาลย์ จ.สกลนคร ไม่อาจนิ่งนอนใจ ความห่วงใยในบ้านเกิด ทำให้ชาวบ้านติดตามเรื่องการสร้างโรงงานอุตสาหกรรมในพื้นที่อย่างใกล้ชิด

11 พฤศจิกายน 2559 ชาวบ้านในนาม “กลุ่มรักษ์น้ำอูน” ได้ยื่นหนังสือร้องเรียนต่อนายกองค์การบริหารส่วนตำบลอุ่มจาน เพื่อให้ตรวจสอบการปรับพื้นที่เพื่อวางระบบสาธารณูปโภคของบริษัทเอกชน และวันที่ 16 ธันวาคม 2559 ชาวบ้านโคกสะอาดกลุ่มเดิมได้ยื่นหนังสือร้องเรียนอีกครั้ง เพื่อคัดค้านโครงการโรงงานน้ำตาลและโรงไฟฟ้าชีวมวล

การยื่นหนังสือร้องเรียนทั้ง 2 ครั้ง เป็นการร้องเรียนต่อนายกองค์การบริหารส่วนตำบลอุ่มจาน ซึ่งเป็นองค์กรปกครองท้องถิ่นในพื้นที่โดยเฉพาะ

แต่ประมาณ 3 เดือน หลังการยื่นหนังสือดังกล่าว กลับมีหมายศาลลงวันที่ 9 มีนาคม 2560 เป็นหมายศาลที่ผิดความคาดหมายของชาวบ้าน เพราะข้อความระบุว่า บริษัทเอกชนได้ฟ้องต่อชาวบ้าน 20 คน ในคดีหมิ่นประมาทโดยการโฆษณาด้วยเอกสาร โดยอ้างอิงหนังสือร้องเรียนที่ชาวบ้านยื่นต่อนายก อบต.อุ่มจาน  สถานการณ์ที่เกิดขึ้นนำมาซึ่งความกังวลซ้ำอีก เพราะการต่อสู้ในชั้นศาลนั้นไม่ใช่เรื่องง่ายสำหรับพวกเขา

วันที่ 11 พฤษภาคม 2560 ชาวบ้านโคกสะอาดจึงเดินทางไปยังสำนักงานยุติธรรมจังหวัดสกลนคร เพื่อขอความช่วยเหลือจากกองทุนยุติธรรมในการต่อสู้คดี

“มานี่แหละ ของกระทรวงยุติธรรม มายื่นเอกสารที่ถูกฟ้องมาขอความช่วยเหลือ เรื่องประกันตัว ค่าทนาย ถ้าศาลรับฟ้อง มาขอความช่วยเหลือจากหน่วยงาน” เติม แก้วมุกดา ชาวบ้านโคกสะอาด ต.อุ่มจาน อ.กุสุมาลย์ จ.สกลนคร เอ่ยถึงจุดประสงค์ในการมายื่นหนังสือ

“ผมถูกฟ้องครับ เพราะทำหนังสือไปยื่น อบต.  แต่คราวนี้ไปยื่นแล้ว อบต. ยังไม่มาตรวจสอบ ยังไม่บอกว่าผิดหรือถูก จากนั้นก็มีหมายศาลมาว่าหมิ่นประมาท พวกผมก็ไม่มีเงิน บางครอบครัวโดนฟ้อง 2-3 คน 3-4 คนก็มี เลยมาขอให้กองทุนยุติธรรมช่วยเหลือ เรื่องประกัน เพราะถ้าขึ้นศาลแล้วถูกฟ้องอะไรประมาณนั้น มาขอความช่วยเหลือจากเจ้าหน้าที่” บุญไทย มังทะ   ชาวบ้านโคกสะอาด ต.อุ่มจาน อ.กุสุมาลย์ จ.สกลนคร กล่าวย้ำ

โดยการยื่นหนังสือต่อกองทุนยุติธรรมมีว่าที่ร้อยโทสมยศ แย้มโสพิศ  ยุติธรรมจังหวัดสกลนคร เป็นผู้รับมอบ “ถ้าเป็นคดีแพ่งที่เป็นคดีความทั่วไปที่ถูกฟ้องร้องโดยเอกชน ก็มีสิทธิยื่นขอเข้ามา โดยหลักเกณฑ์ตามกฎหมายที่บอกไว้เบื้องต้น คือ เป็นผู้ยากไร้ ผู้ยากไร้ก็อ้างอิงจากค่าแรงขั้นต่ำของจังหวัดนั้นๆ สมมุติค่าแรง 300 บาท เดือนละ 9,000 บาท ก็ได้ตามหลักเกณฑ์ หรือมีเงินจากรายได้อื่นมากกว่านั้น แต่มีหนี้สิน ก็สามารถมีสิทธิเข้าถึงได้ ค่าทนายความก็จะให้ตามหลักเกณฑ์คนละไม่เกิน 30,000 บาท แต่ถ้าเป็นกลุ่มแบบนี้ก็จะให้เป็นกลุ่ม ทนายความคนเดียวหรือว่าทีมทนายความ แล้วแต่ทางอนุกรรมการจะพิจารณา จะเข้าประชุมเดือนนี้เลย ถ้าเอกสารเสร็จ ประมาณปลายเดือนก็จะเข้าประชุมอนุกรรมการจังหวัด”

การดำเนินการต่อจากนี้ ศาลจะนัดไต่สวนมูลฟ้องครั้งแรก วันจันทร์ ที่ 22 พฤษภาคม 2560 เวลา 09.00 น. ณ ศาลจังหวัดสกลนคร

สำหรับโครงการสร้างโรงน้ำตาลและโรงไฟฟ้าชีวมวลในครั้งนี้ กำลังอยู่ในช่วงศึกษาผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม ซึ่งทั้งสองโครงการไม่ผ่านความเห็นชอบของคณะกรรมการผู้ชำนาญการในรอบแรก โดยปัจจุบันอยู่ระหว่างการแก้ไขรายงานการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม

 ABOUT THE AUTHOR

เจ้าหน้าที่พัฒนาเครือข่ายสื่อพลเมือง สำนักเครือข่ายสื่อสาธารณะ Thai PBS